Innowacja - działanie nowatorskie - może mieć miejsce w przemyśle i usługach zarówno w stosunku do produktów (poprzez tworzenie nowych lub znaczne modyfikowanie już istniejących wyrobów), jak i w stosunku do procesów produkcyjnych (poprzez ich usprawnianie). W dobie globalizacji, zdolność do kreowania innowacji staje się coraz ważniejszym czynnikiem warunkującym długookresowe powodzenie ekonomiczne. Zdolność do kreowania innowacji opiera się na działalności badawczo-rozwojowej - tj. na odbywających się w laboratoriach pracach nad usprawnianiem procesów produkcyjnych i ulepszaniem, rozwijaniem oraz tworzeniem nowych produktów. Gospodarki, w których zlokalizowane są podmioty gospodarcze, mające większe zdolności innowacyjne osiągnęły w ostatnich latach najwyższe stopy wzrostu. Doskonałym przykładem jest Irlandia, która stała się najszybciej rozwijającym krajem Unii Europejskiej minionego dziesięciolecia. Stało się to w dużej mierze dzięki państwowym i prywatnym inwestycjom ponoszonym w działalność badawczo-rozwojową (używając modnego ostatnio określenia, można stwierdzić, iż Irlandia stała się "gospodarką opartą na wiedzy"). Podobnym przykładem jest Finlandia. Na początku lat 90-tych, w wyniku kryzysu gospodarczego w byłym ZSRR oraz krajach powstałych po jego rozpadzie, gospodarka fińska, dla której były to niezwykle ważne rynki zbytu, przeżyła kryzys na miarę kryzysu krajów Europy Środkowej. Dzięki rozwojowi nowoczesnych i innowacyjnych firm, takich jak znana na całym świecie Nokia, gospodarce fińskiej udało się jednak przezwyciężyć kryzys i wejść na drogę długotrwałego wzrostu opartego na innowacyjności. Podobna sytuacja miała miejsce także w niektórych krajach Azji Wschodniej (np. w Singapurze i na Tajwanie).

Jak zatem wygląda polska gospodarka, jeśli chodzi o poziom innowacyjności oraz możliwości kreowania nowoczesnych produktów i rozwiązań technologicznych? W ciągu ostatnich dwunastu lat głównym motorem wzrostu gospodarczego w krajach Europy Środkowo-Wschodniej (w tym i w Polsce) był napływ inwestycji zagranicznych (BIZ) oraz powstanie nowych, prywatnych firm. Nowe krajowe firmy koncentrowały swoje wysiłki przede wszystkim w sektorach i działach zupełnie zaniedbanych w czasach gospodarki centralnie planowanej - np. w usługach lub w produkcji względnie prostych dóbr konsumpcyjnych o niewielkiej wartości dodanej. Z drugiej strony, coraz aktywniej po transformacji gospodarczej na naszym rynku coraz aktywniej zaczęły operować korporacje i firmy międzynarodowe, które skłaniały się ku rozwijaniu produkcji i kanałów dystrybucji dla już istniejących linii produktowych, opracowywanych na bazie już istniejących technologii, zaniedbując inwestycje w działalność badawczo-rozwojową (udział kapitału zagranicznego zaangażowanego w tego typu inwestycje należy do najniższych w grupie krajów OECD).

Wydaje się więc, że zarówno bezpośrednie inwestycje zagraniczne, jak i formacja kapitału krajowego, które miały miejsce w ostatnich latach, w niewystarczającym stopniu stymulowały rozwój innowacyjności w naszym kraju, tak aby był on w stanie sprostać wyzwaniom gospodarki światowej. Ponadto istnieją przesłanki, aby twierdzić, że możliwości ekstensywnego wzrostu i rozwoju opartego na oddolnym rozwoju sektora prywatnego (powstawaniu nowych firm) oraz napływie BIZ zostały wyczerpane. Brak dynamicznych  działań ze strony sektora prywatnego i publicznego pobudzających działalność innowacyjną doprowadza do stałego spadku konkurencyjności polskiej gospodarki (polskich firm) na rynkach światowych. To z kolei przekłada się na wyraźnie osłabienie wzrostu gospodarczego. W latach 1994-1997 średnie roczne tempo wzrostu PKB wynosiło 6,3%, w latach 1998-2000 było to już tylko 4,3% rocznie w 2001 r. zrost PKB wyniósł 1,1%, a w 2002 r. CASE prognozuje wzrost PKB na poziomie 2%- jest to o wiele za mało, aby zmniejszyć dystans ekonomiczny do krajów Unii Europejskiej. Znalezienie sposobów na wyjście z tego impasu oraz na wejście na drogę trwałego i szybkiego wzrostu poprzez włączenie Polski w międzynarodowe "sieci innowacji" będzie kluczowy problem, którym zajmiemy się w ramach projektów innowacyjnych realizowanych w CASE.